mgr pielęgniarstwa Agnieszka Staniszewska

Informacje zawarte w rządowym komunikacie odnośnie zabiegów medycyny estetyczno-naprawczej wstrząsnęły salonami kosmetycznymi. Resort zdrowia przekazał pogląd, że wszystkie, ale niesprecyzowane zabiegi dotychczasowej medycyny estetycznej są świadczeniami zdrowotnymi zarezerwowanymi do wyłącznych kompetencji lekarzy. Ustawodawca chyba nie nadąża za rozwojem branży beauty. Brak precyzyjnej podstawy prawnej i rozbieżności interpretacyjne mogą stanowić problem dla wielu firm oraz stymulować rozwój turystki medycznej, na której chyba nie zyskają pacjenci a na pewno straci skarb państwa. 

Co to jest świadczenie medyczne

Zgodnie z ustawą o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych świadczeniem medycznym jest każda czynność, która ma charakter leczniczy, diagnostyczny lub profilaktyczny i ingeruje w organizm człowieka. Czy wobec tego zabieg polegający na przerwaniu ciągłości skóry wykonywany w prywatnym gabinecie przez kosmetologa jest świadczeniem medycznym albo czy skoro NFZ refunduje, niektóre tatuaże to każdy z nich niezależnie od okoliczności jest świadczeniem medycznym? Czy botox albo PRP podane w celu innym niż leczenie lub profilaktyka (np. cel artystyczny) powinny być uznawane za świadczenia medyczne. Według konstytucji RP wszelkie zakazy mogą być wydawane jedynie na drodze ustawy. 

 

Kto może zrobić zastrzyk i zaordynować lek?

Karty charakterystyk i ulotki leków do iniekcji, różnie precyzują kto może podać dany zastrzyk. W ulotce popularnego zastrzyku przeciwzakrzepowego zawarta jest instrukcja samodzielnego wykonania iniekcji podskórnej. Chyba nie jest jasne czy jeżeli np. starsza osoba ma trudności w samodzielnym wykonaniu takiego zastrzyku to czy np. rodzina, pielęgniarka (bez zlecenia lekarskiego), ratownik lub opiekun medyczny mogą ją wyręczyć? Czy samodzielne wykonanie zastrzyku nie narusza ustawy o zawodzie lekarza lub pielęgniarki? W jaki sposób klasyfikować odpady w postaci zużytej ampułkostrzykawki i jak ją prawidłowo zutylizować w gospodarstwie domowym? Ulotka popularnej szczepionki przeciwko grypie informuje, że jakiekolwiek wkłucie igły może spowodować omdlenie czy zatem samodzielnie wykonywanie jakichkolwiek zastrzyków jest bezpieczne? Żona pomagająca w iniekcji mężowi stosującemu testosteron przepisany przez lekarza chyba popełnia delikt.  W karcie charakterystyki toksyny botulinowej znajduje się informacja, że ta substancja może być podawana wyłącznie przez lekarzy, zatem pielęgniarka chyba nie może wykonać takiego zastrzyku nawet na zlecenie lekarza. Dlaczego ta sama pielęgniarka może ordynować wiele różnych leków pracując w karetce a poza nią tylko kilka?

“Monopol” medyczny 

Przesadne klasyfikowanie każdej czynności jako zabieg medyczny i zastrzeganie większości kompetencji dla jednej grupy zawodowej ogranicza dostęp do wielu usług, podnosi cenę i hamuje rozwój wielu branż. Praktyka pokazuje, że wiele leków do iniekcji, które przepisywane są w gabinetach prywatnych następnie musi być podawana przez pacjentów samodzielnie. Codziennie odbieram telefon z pytaniem jak samemu zrobić zastrzyk, bo lekarz nie wypisał zlecenia dla pielęgniarki. Ograniczenie dostępu do zabiegów medycyny estetycznej może nasilić turystykę medyczną w takich kierunkach jak Turcja. 

Przestarzałe i nieprecyzyjne prawo

Ustawa o zawodzie lekarza powstała w 1996 roku – wówczas nikt lub prawie nikt nie słyszał o medycynie estetycznej czy estetyczno-naprawczej. Studia kosmetologiczne również jeszcze wtedy nie istniały dlatego warto się zastanowić czy prawo powinno chronić interesy tylko jednej grupy zawodowej i monopolizować rynek. Wydaje się, że każdy planujący rozpoczęcie działalności w branży beauty powinien zacząć od gruntownej analizy prawnej- prawnik dla salonu kosmetycznego.

Podsumowanie

Kosmetologia jako kierunek studiów w Polsce pojawiła się stosunkowo niedawno – dopiero pod koniec lat 90. XX wieku. Jej powstanie było odpowiedzią na dynamiczny rozwój rynku kosmetycznego, rosnącego zainteresowania pielęgnacją skóry oraz potrzebę profesjonalnego kształcenia specjalistów w tej dziedzinie. Od tego momentu kosmetologia przeszła ogromną ewolucję, stając się pełnoprawnym kierunkiem akademickim łączącym wiedzę z zakresu dermatologii, chemii kosmetycznej i estetyki. Dziś studia kosmetologiczne są dostępne na wielu polskich uczelniach i stanowią solidne przygotowanie do pracy w branży beauty.