mgr pielęgniarstwa Agnieszka Staniszewska

Cewnik nadłonowy zakładany jest do pęcherza moczowego bezpośrdnio przez powłoki brzuszne, z pominięciem cewki moczowej. Cystostomia najczęściej zakładana jest, pod kontrolą USG – cewnik foleya jest wsuwany do pęcherza przez nacięcie w podbrzuszu, powyżej spojenia łonowego. Cewnikowanie przez powłoki brzuszne wykonuje się kiedy założenie cewnika przez cewkę moczową jest niemożliwe (np. niedrożność cewki). Wymianę cewnika nadłonowego przez istniejącą przetokę można zrobić w domu pacjenta

Cewnikowanie pęcherza moczowego

Cewnikowanie pęcherza moczowego pomaga w oddaniu moczu gdy naturalne opróżnienie pęcherza nie jest możliwe. Standardowo cewnik Foleya (rurka zakończona balonikiem) wsuwany jest przez cewkę moczową do pęcherza, ułatwiając odpływ moczu. Zmiany anatomiczne w obrębie układu moczowego np. prostaty, cewki (np. zwężenia, urazy, guzy, przetoki spowodowane przez przewlekłe cewnikowanie) mogą uniemożliwiać założenie cewnika. Wówczas konieczne może być wykonanie cystostomii czyli założenie cewnika przez nacięcie skóry na brzuchu bezpośrednio do pęcherza z pominięciem cewki.

Cewnikowanie przez powłoki brzuszne

Cystostomia nadłonowa zakładana jest ambulatoryjnie, pod kontrolą USG i w znieczuleniu miejscowym. Zabieg polega na wykonaniu niewielkiego nacięcia skóry pod pępkiem, nakłuciu pęcherza i wsunięciu cewnika do pęcherza przez wytworzoną przetokę. Cewnik zakotwiczony jest w pęcherzu za pomocą balonu lub przyszyty do skóry.

Wymiana cystostomii w domu

Wymiana cewnika nadłonowego nie wymaga USG i ponownego nacinania tkanek, dlatego taki dren można wymienić w domu. Świeży cewnik zakładany jest przez istniejącą przetokę pęcherzową po usunięciu starej np. niedrożnej rurki (dlaczego cewnik się zapycha?). Wymiana cystostomii bywa trudniejsza od klasycznego cewnikowania przez cewkę. Główna trudność polega na jednoczesnym trafieniu przez niewidoczny otwór w pęcherzu i nacięcie w skórze – gdyż pęcherz może przesuwać się względem skóry. Samodzielne płukanie cewnika/ pęcherza nie jest zalecane szczególnie jeżeli nie dysponujemy trójdrożnym cewnikiem (zobacz – budowa cewnika foleya). Zbyt długie utrzymywanie cewnika lub jego płukanie może zwiększać ryzyko infekcji.  

Podsumowanie

Cystostomia nadłonowa jest bardziej inwazyjna od klasycznego cewnikowania pęcherza przez cewkę moczową, ale daje większe możliwości. Cewnik nadłonowy możemy wymienić w domu pacjenta, bez konieczności podróżowania do gabinetu.